President Madiba

De verkiezingen
Na 1990 volgt een spannende periode van onderhandelingen. De blanke regering probeert om zijn beloftes na te komen, maar tegelijk niet alle macht te verliezen, terwijl de zwarte achterban van Mandela het liefst in één klap de regering van het hele land overneemt. Onduidelijk is hoe het ‘Nieuwe Zuid-Afrika’ eruit moet gaan zien en of daar nog wel genoeg plek is voor de vroegere overheerser. Mandela bevindt zich in de moeilijke positie om al deze partijen te willen verzoenen. In andere Afrikaanse landen is de situatie regelmatig geëscaleerd na een machtsoverdracht van blank naar zwart.

In 1992 ontvangen De Klerk en Mandela in Oslo samen de Nobelprijs voor de Vrede voor hun inspanningen om Zuid-Afrika naar een vreedzame en op gelijkheid gebaseerde samenleving te brengen.

In april 1994 worden dan eindelijk de eerste multiraciale vrije verkiezingen gehouden. Na lang onderhandelen is men overeen gekomen dat er een interim-regering komt, met voor de regeringsposten een soort verdeelsleutel voor de verschillende bevolkingsgroepen, zonder minderheidsveto.

Het ANC van Mandela wint 62% van de stemmen

President Mandela
Mandela’s inaugurele rede staat in het teken van wederopbouw, hoop en verzoening. De nieuwe president is dan 75 jaar oud. De eerste twee jaar van zijn presidentschap geeft hij zelf actief leiding. Vanaf 1996 laat hij de dagelijkse gang van zaken echter steeds meer over aan vice-president Thabo Mbeki, vooral op het terrein van economisch beleid en buitenlandse politiek.

Mandela beseft dat Zuid-Afrika de hooggekwalificeerde blanken nog steeds nodig heeft. Hij spant zich in de blanke elite voor zich te winnen zonder de zwarte massa van zich te vervreemden. Mandela doet zijn uiterste best om vooral de Afrikaners, die hij beschouwt als de gevaarlijkste minderheid, aan zijn kant te krijgen en te houden.
Wanneer het Zuid-Afrikaanse rugbyteam de Springboks in 1995 de wereldcup wint in de finale tegen Nieuw-Zeeland in Johannesburg, loopt Mandela in een groen Springbok-shirt het veld op om de beker uit te reiken. Dit soort symbolische daden geven Afrikaners een gevoel van erkenning, of het nu gaat om hun helden uit de Boerenoorlog of hun helden op het rugbyveld.

Bronnen en verder lezen
  • Maharaj, M. & Kathrada, A. (2007) Mandela: het geautoriseerde portret. Arnhem Terra.
  • Richard Hengeveld (2006) Nederland en Nelson Mandela. NIZA Amsterdam.
  • Damen, Jos (2008) Nelson Mandela: Symbool voor vrijheid en verbroedering, AO 2910. Lelystad.
  • Luirink, Bart (red), Voor Nelson Mandela. Verhalen en voetnoten uit Nederland bij zijn negentigste verjaardag, Amsterdam 2008.
  • Mandela, Nelson (1965) No Easy Walk to Freedom, Londen.
  • Mandela, Nelson (1994) Long Walk to Freedom: the Autobiography of Nelson Mandela, Randburg.
  • Wezithombe, Umlando (2008) Nelson Mandela: the Authorised Comic Book, Johannesburg/Cape Town.
  • Kessel, van, Ineke (2010) Nelson Mandela in een notendop. Uitgeverij Bert Bakker. Amsterdam.
  • Het Nelson Mandela Centrum van herinnering is een onderdeel van de Nelson Mandela Foundation. De Stichting houdt zich bezig met de politieke erfenis van Mandela als president van Zuid-Afrika. Ontdek wat dit centrum allemaal doet op de website!
Meer over dit onderwerp
Inauguratiespeech van Nelson Mandela in 1994
X
Loading